Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for the ‘Η ΔΙΚΙΑ ΜΑΣ ΑΜΕΡΙΚΗ!’ Category

Έκρυθμη είναι η κατάσταση από χθες στην Παραγουάη, καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη απόπειρα «κοινοβουλευτικού» πραξικοπήματος, που θυμίζει την ανατροπή του Μανουέλ Σελάγια στην Ονδούρα πριν 3 χρόνια. Η αφορμή ήταν οι σφοδρές συγκρούσεις που ξέσπασαν την προηγούμενη Παρασκευή στα ΒΑ της χώρας, κοντά στα σύνορα με την Βραζιλία, με θύματα 11 αγρότες και 7 αστυνομικούς. Ως συνέπεια, η Βουλή της Παραγουάης ενέκρινε χθες με 76 ψήφους υπέρ και 1 κατά την παραπομπή του προέδρου Φερνάντο Λούγο σε δίκη ως υπεύθυνου για τα γεγονότα.

 Η επίσημη εκδοχή είναι ότι δυνάμεις της αστυνομίας που έκαναν έφοδο σε έκταση που ανήκει στον πλούσιο κτηματία Μπλας Ρικέλμε – άνθρωπο που έκανε περιουσία επί καθεστώτος του δικτάτορα Στρεσνερ – και είχαν καταλάβει εξεγερμένοι αγρότες. Κύκλοι προσκείμενοι στην κυβέρνηση συνδέουν τους καταληψίες με την αντάρτικη οργάνωση Λαϊκός Στρατός της Παραγουάης (ΕΡΡ), με την αιτιολογία ότι οι αγρότες είχαν στη διάθεσή τους βαρύ οπλισμό.

 Η άλλη εκδοχή, που υποστηρίχτηκε από τον Νταμάσιο Κιρόγα, Γεν. Γραμματέα του Κινήματος Παραγουανών Αγροτών, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Pagina 12, είναι ότι διεφθαρμένοι αξιωματούχοι προερχόμενοι από το κόμμα Colorado του δικτάτορα Στρέσνερ – όπως ο πρόσφατα διορισμένος Υπουργός Εσωτερικών Ρουμπέν Κάντια Αμαρίγια – και τους οποίους αναγκάστηκε να ανεχτεί σε διάφορες θέσεις ο πρόεδρος Λούγο, διέταξαν την αιματηρή επίθεση στους ακτήμονες αγρότες για να υπερασπιστούν τα συμφέροντα των κτηματιών και να εμποδίσουν τον αναδασμό γης που είχε υποσχεθεί ο Λούγο ερχόμενος στην εξουσία. Επιπλέον γίνεται  λόγος για συνομωσία της δεξιάς που προσπαθεί να αποσταθεροποιήσει την κυβέρνηση (η θητεία της οποίας λήγει το 2013) και για τα μεγάλα συμφέροντα των – βραζιλιάνικων συμφερόντων κυρίως – εταιριών βιοκαυσίμων που θέλουν να καλλιεργήσουν σόγια στις εκτάσεις που διεκδικούν οι αγρότες.

 Η Μπολιβαριανή Συμμαχία της Δικής μας Αμερικής (ALBA) με έκτακτο ανακοινωθέν της κατήγγειλε προσπάθεια της δεξιάς να ανατρέψει τον νόμιμο πρόεδρο μέσω της παραπομπής του σε πολιτική δίκη, με απώτερο σκοπό να τοποθετήσει στη θέση του παράνομη κυβέρνηση που θα ξαναγυρίσει την χώρα σε παλιές και ξεπερασμένες πολιτικές πρακτικές. Τα μέλη της ALBA δηλώνουν την στήριξή τους στην δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση του Φερνάντο Λούγο και καλούν τον λαό της Παραγουάης να υπερασπιστεί την δημοκρατία, με την αλληλεγγύη της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής. Επιπλέον καλούν όλους τους δημοκρατικούς λαούς του κόσμου να υποστηρίξουν την κυριαρχία του παραγουανού λαού και την ειρηνική και δημοκρατική ανάπτυξη της αδελφής χώρας.

Αρχική Δημοσίευση: Sierra Maestra
Advertisements

Read Full Post »

Η αφορμή γι’ αυτή την ανάρτηση υπήρξε το άρθρο του Τάκη Μίχα Η Βενελλάδα του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά η πραγματική αιτία ήταν τα διάφορα φαιδρά έως κακόγουστα που ακούγονται τελευταία για Κούβες και Βενεζουέλες της Μεσογείου, μπροστά στη σοβαρή προοπτική μιας αριστερής κυβέρνησης μετά τις εκλογές της 17ης Ιούνη. Σε λιγότερο από τεσσερις μήνες δε (7 Οκτώβρη), θα διεξαχθούν και στην Βενεζουέλα προεδρικές εκλογές στις οποίες ο Ούγκο Τσάβες διεκδικεί την επανεκλογή για να συνεχίσει την «Μπολιβαριανή Επανάσταση», όπως αποκαλεί το ριζοσπαστικό του πρόγραμμα.

Ο κ. Μίχας επικαλείται ως βασική πηγή του ένα άρθρο των New York Times, που παρουσιάζει μια αρκετά ζοφερή κατάσταση για την οικονομία της Βενεζουέλας και το βιοτικό επίπεδο των κατοίκων της. Αποτελεί εγγύηση αντικειμενικότητας το ηχηρό όνομα της βορειοαμερικάνικης εφημερίδας; Ας μας επιτραπεί καταρχήν να αμφιβάλλουμε, με δεδομένη την απόλυτη ταύτιση των «Χρόνων» με την λεγόμενη Συναίνεση της Ουάσιγκτον, δηλαδή την προάσπιση των ιμπεριαλιστικών συμφερόντων των ΗΠΑ, και ειδικότερα την εχθρική γραμμή της εφημερίδας απέναντι στην σοσιαλιστική κυβέρνηση του Ούγκο Τσάβες. Ο γνωστός αριστερός διανοούμενος Τάρικ Άλι ξεσκεπάζει στο βιβλίο του Πειρατές της Καραϊβικής (εκδ. Άγρα) τον μεθοδευμένο επικοινωνιακό πόλεμο που κάνουν εδώ και χρόνια κατά της Βενεζουέλας έντυπα όπως οι ΝΥ Times, η Le Monde, η El Pais και άλλα μεγάλα συγκροτήματα τύπου. Επίσης θυμίζουμε ότι σε αρκετές περιπτώσεις αποδείχτηκε ότι οι νεοϋορκέζικοι Times είχαν γράψει ψέματα, όπως για τα διαβόητο πυρηνικό οπλοστάσιο του Ιράκ που πρόσφερε πολιτικό και ηθικό άλλοθι στην κυβέρνηση Μπους υιού να ξεκινήσει τον δεύτερο Πόλεμο του Κόλπου (2003).

Εμείς όμως θα μιλήσουμε με στοιχεία. Καταρχήν, κατά τα πρώτα 10 χρόνια της κυβέρνησης Τσάβες (1999-2008) όλοι οι οικονομικοί δείκτες παρουσίαζαν αξιοσημείωτη βελτίωση, ιδιαίτερα από το 2003 και μετά, σύμφωνα με στοιχεία του ερευνητικού κέντρου CEPR. Μετά από δύο «υφεσιακές» χρονιές λόγω της παγκόσμιας κρίσης, ο δείκτης ανάπτυξης για το 2011 εκτιμάται στο 4,2%, σύμφωνα με το CIA Factbook. Σύμφωνα δε με πιο πρόσφατα στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας, η οικονομία της χώρας συνεχίζει να αναπτύσσεται ταχύτατα και οι προοπτικές δείχνουν ιδιαίτερα αισιόδοξες για το μέλλον. Αυτό μάλιστα ισχύει για τις περισσότερες αναδυόμενες οικονομίες της Λατινικής Αμερικής και της Ασίας (κυρίως), σε αντίθεση με την στασιμότητα ή ύφεση που βιώνουν οι οικονομίες της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής, εγκλωβισμένες σε πολιτικές δημοσιονομικής πειθαρχίας, μνημονίων και ομηρείας από τον τραπεζικό τομέα και τους κερδοσκόπους.

Ενδεικτικό είναι ακόμα ότι, ενώ παραδοσιακά το μεταναστευτικό κύμα είχε κατεύθυνση από τις χώρες της Λατινικής Αμερικής προς την Ευρώπη και την Β. Αμερική, τις τελευταίες χρονιές το φαινόμενο έχει αντιστραφεί. Για πρώτη φορά μετά το τέλος του εμφυλίου η Ισπανία είχε αρνητική καθαρή εισροή μεταναστών ενώ, όσο και αν ακούγεται απίστευτο, το ίδιο παρατηρήθηκε και με την μετανάστευση Μεξικάνων στις ΗΠΑ! Είναι κοινό δε μυστικό ότι νέοι με υψηλά προσόντα από την Ισπανία, την Πορτογαλία, την Ιταλία και άλλες χώρες της Ευρώπης αναζητούν επαγγελματικές ευκαιρίες στην Βραζιλία, την Αργεντινή, ακόμα και την… Αγκόλα.

Είναι αλήθεια ότι η Βενεζουέλα έχει υψηλό πληθωρισμό, πάνω από 20%. Αυτό είναι κοινό γνώρισμα αναπτυσσόμενων χωρών – ιδιαίτερα όσων είναι πλούσιες σε πρώτες ύλες και ενέργεια – με επεκτατική δημοσιονομική πολιτική. Μια άλλη χαρακτηριστική περίπτωση είναι η Αργεντινή. Ωστόσο, οι αυξήσεις μισθών σε ποσοστά ανώτερα του πληθωρισμού (στην Βενεζουέλα περισσότερο από 30% για το 2012) «αποζημιώνει» τους εργαζόμενους για την απώλεια αγοραστικής δύναμης εξαιτίας της ανόδου των τιμών. Έτσι ο βασικός μισθός στη Βενεζουέλα με τον τελευταίο εργατικό νόμο θα φτάσει τα 476 δολάρια, και αν προστεθούν και τα κουπόνια τροφίμων που διατίθεται στις πιο χαμηλόμισθους το ελάχιστο εισόδημα αγγίζει τα 700 δολάρια – σχεδόν όσο ο νέος μειωμένος βασικός μισθός του Μνημονίου ΙΙ της «Ευρωζωνικής» Ελλάδας.

Με άλλα λόγια, ο υψηλός πληθωρισμός δεν είναι το χειρότερο δεινό, τουλάχιστο για τον απλό εργαζόμενο. Εφόσον η κυβέρνηση διατίθεται να κάνει ανάλογες μισθολογικές αναπροσαρμογές και δημόσιες επενδύσεις, ο εργαζόμενος δεν βγαίνει χαμένος. Αυτό που τσακίζει ο υψηλός πληθωρισμός (και τα συμπαρασυρόμενα ψηλά επιτόκια) είναι κατά πρώτο λόγο την κερδοφορία των τραπεζών, και κατά δεύτερο την ιδιωτική επιχειρηματικότητα. Προφανώς γι’ αυτά κυρίως κόπτονται οι λάβροι επικριτές του «μοντέλου Τσάβες» και όχι για την κακοδαιμονία που – δήθεν – μαστίζει την χώρα του Μπολίβαρ. Ακόμα και η μετριοπαθής Guardian εκθειάζει τα… οικονομικά μαθήματα του Τσάβες στην Ευρώπη. Επίσης, από μια πιο «στρατευμένη» σκοπία, τι μας διδάσκει η Βενεζουέλα σήμερα.

Φυσικά δεν υποστηρίζουμε ότι όλα λειτουργούν στην εντέλεια στην χώρα του Ορινόκου. Συνεχίζουν να υπάρχουν και ανισότητες και ελλείψεις, εν μέρει σαν αποτέλεσμα της κληρονομιάς του αποικιακού καταμερισμού πλούτου και εργασίας και εν μέρει λόγω ατολμίας ή αποτυχίας της κυβέρνησης να προχωρήσει στις αναγκαίες – προς φιλολαϊκή κατεύθυνση φυσικά – μεταρρυθμίσεις. Ωστόσο, η συνολική εμπειρία 13 χρόνων «μπολιβαρισμού» είναι συντριπτικά θετική. Τα ξένα επιχειρηματικά συμφέροντα και οι ντόπιες ελίτ έχουν αισθητά αποδυναμωθεί, σημαντικό μέρος του πλούτου έχει περάσει στα χέρια της εργατικής και της αγροτικής τάξης, ενώ πρωτόγνωρες μέσα σε 200 χρόνια ανεξαρτησίας ευκαιρίες για μόρφωση, ιατρική περίθαλψη και συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων δόθηκαν στο λαό.

Ιδιαίτερα τα προγράμματα Yo, si puedo και Barrio Adentro σε συνεργασία με ειδικούς επιστήμονες από την Κούβα κατάφεραν αντίστοιχα να εξαλείψουν τον αναλφαβητισμό και να δώσουν πρόσβαση σε αξιοπρεπή υγειονομική περίθαλψη σε πλατιά λαϊκά στρώματα. Σημαντικές πρωτοβουλίες έχουν παρθεί επίσης σχετικά με την οργάνωση και συμμετοχή των πολιτών στα κοινά, σε επίπεδο γειτονιάς, κοινότητας και χώρου δουλειάς. Αυτά τα επιτεύγματα δεν τα ξεχνά ο λαός της Βενεζουέλας γι’ αυτό έχει στηρίζει τον πρόεδρο Τσάβες σε πολυάριθμες εκλογικές αναμετρήσεις και δημοψηφίσματα, τον επανέφερε στην εξουσία μετά το «τηλεοπτικό» πραξικόπημα του 2002 και όπως διαφαίνεται θα τον επανεκλέξει στις 7 Οκτώβρη παρά την σοβαρή περιπέτεια με την υγεία του.

 Σε ένα πράγμα θα μπορούσαμε να συμφωνήσουμε ίσως εν μέρει με το πνεύμα του άρθρου. Στο ότι είναι λάθος να προβάλλεται το πετυχημένο «μοντέλο» μιας χώρας ως συνταγή για να εφαρμοστεί σε μια άλλη. Δεν υπάρχουν πετυχημένα μοντέλα στην οικονομία, ούτε στην πολιτική, υπάρχουν όμως θετικά παραδείγματα και εμπειρίες. Το θεωρητικό υπόβαθρο της πολιτικής του Τσάβες στην Βενεζουέλα είναι ο λεγόμενος «Σοσιαλισμός του 21ου Αιώνα», ένα σύστημα οργάνωσης της κοινωνίας που στηρίζεται και εμπνέεται από την θεωρητική δουλειά των δασκάλων του μαρξισμού αλλά κρατά αποστάσεις από την – τελικά κατώτερη των προσδοκιών – εμπειρία του υπαρκτού σοσιαλισμού στην Αν. Ευρώπη, ενώ παράλληλα λαμβάνει υπόψη και νέα δεδομένα, εμπειρίες, ιδιαιτερότητες, με στόχο την ευρύτερη λαϊκή συμμετοχή, την διαρκή και ουσιαστική κριτική και το άνοιγμα του παραδοσιακού πολιτικού χώρου της αριστεράς σε νέες δυνάμεις, όπως τα τοπικά κινήματα αυτονομίας και χειραφέτησης.

Γι’ αυτό οι έντιμοι προοδευτικοί άνθρωποι – όχι κατ’ ανάγκη αριστεροί με τη στενή έννοια – είναι καλό να δουν τα θετικά πράγματα που γίνονται στην Λατινική Αμερική και αλλού, να μελετήσουν και να μάθουν, να εμπνευστούν, να κάνουν σύνθεση με προϋπάρχουσες γνώσεις και εμπειρίες και τελικά να καταφέρουν να βάλουν την χώρα στον δρόμο της ανάπτυξης, της ευημερίας και της αξιοπρέπειας. Διαφορετικά, αν συνεχίσουμε προς το αδιέξοδο του νεοφιλελεύθερου πουριτανισμού και του δογματισμού των αγορών, το μόνο που θα καταφέρουμε θα είναι να γίνουμε, όχι Κούβα ή Βενεζουέλα της Μεσογείου αλλά το πρώτο ευρωπαϊκό failed state.

Read Full Post »

Οι Κουβανοί αποχαιρέτησαν χθες τον Τεόφιλο Στίβενσον, τον αθλητή σύμβολο, κάτοχο τριών ολυμπιακών μεταλλίων και νικητή σε 301 από τους 321 πυγμαχικούς αγώνες που συμμετείχε σε 20 χρόνια καριέρας. Ο θρυλικός Pirolo ήταν ακόμα μάχιμο μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος Κούβας, εκλέχθηκε βουλευτής της Εθνοσυνέλευσης και μέχρι λίγο πριν πεθάνει στα 60 χρόνια του εργαζόταν στην Κουβανική Ομοσπονδία Πυγμαχίας και στην επιτροπή φροντίδας παλαίμαχων αθλητών.

Ο κομαντάντε Φιντέλ Κάστρο τον αποχαιρέτησε με αυτά τα λόγια:

Μας έφυγε ο Στίβενσον. Το μάθαμε χθες μετά τις τέσσερις το απόγευμα. Κανένας άλλος πυγμάχος δεν έλαμψε τόσο στην ιστορία του αθλήματος. Θα μπορούσε να είχε κατακτήσει δύο ακόμα ολυμπιακούς τίτλους, αν δεν υπήρχαν καθήκοντα που οι διεθνιστικές αρχές επέβαλαν στην Επανάσταση. Κανένα χρηματικό ποσό δεν θα μπορούσε να δωροδοκήσει τον Στίβενσον.

Αιώνια δόξα στη μνήμη του!

Όπου ως «καθήκοντα» εννοεί το μποϊκοτάζ της Κούβας στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λος Αντζελες (1984) και της Σεούλ (1988).  Παλιότερα είχε πει γι’ αυτόν, μετά την άρνησή του να συμμετάσχει σε αγώνα επίδειξης με τον επαγγελματία παγκόσμιο πρωταθλητή και μετέπειτα φίλο του Μωχάμετ Άλι, με έπαθλο ένα εκατομμύριο δολάρια, μένοντας πιστός στα ιδανικά του ερασιτεχνικού αθλητισμού:

‎Ο Τεόφιλο Στίβενσον αξίζει την αναγνώριση του κουβανικού λαού για την αξία του ως αθλητής, που πηγάζει από την πειθαρχία του, την τιμή του, την ηθική του. Πιστεύουμε ότι άφησε ένα παράδειγμα ακόμα πιο σημαντικό από αυτό, και αυτό είναι η στιγμή που του μίλησαν για την πιθανότητα να κερδίσει ένα εκατομμύριο δολάρια. Αυτός ο νέος, γιός ταπεινής οικογένειας και ενός ταπεινού εργάτη από τα ανατολικά, είπε ότι δεν θα άλλαζε τον λαό του για όλα τα δολάρια του κόσμου.

Ο ίδιος ο Άλι, έστειλε το παρακάτω συλληπητήριο μήνυμα μαθαίνοντας τον αιφνίδιο θάνατο του φίλου του:

Με λύπησε βαθιά σήμερα το πρωί η είδηση του θανάτου ενός από τους μεγάλους πρωταθλητές του μποξ, του Τεόφιλο Στίβενσον. Αν και ποτέ δεν αγωνίστηκε επαγγελματικά, το γεγονός ότι κατέκτησε τρία χρυσά ολυμπιακά μετάλια σε τρεις διαφορετικούς ολυμπιακούς αγώνες, εγγυάται ότι θα ήταν ένας σπουδαίος αντίπαλος για οποιονδήποτε εν ενεργεία πρωταθλητή βαρέων βαρών ή διεκδικητή στην καλύτερη στιγμή του. Πάντα θα θυμάμαι τη συνάντηση με τον μεγάλο Τεόφιλο στην γενέτειρά του την Κούβα. Ήταν ένας από τους μεγάλους αυτού του κόσμου, και ταυτόχρονα ήταν ένας άνθρωπος ζεστός και αξιαγάπητος. Τα συλληπητήρια στην οικογένεια και στους φίλους του. Ας αναπαυθεί εν ειρήνη.

Αρχική ανάρτηση: Sierra Maestra

Read Full Post »

Μια από τις τελευταίες αδημοσίευτες συνεντεύξεις (από το Δεκέμβριο του 2011) του πρόσφατα εκλιπόντα Κάρλος Φουέντες κυκλοφόρησε από το μεξικάνικο CNN. O διάσημος συγγραφέας είχε πει ότι στα 83 του δεν ένιωθε ότι του έμενε κάτι να κάνει για να ολοκληρώσει την καριέρα του, αλλά παρόλα αυτά προσπαθούσε να εκμεταλλευτεί στο μέγιστο τις μέρες του. Με αξιοσημείωτη αυτοπειθαρχία αφιέρωνε 4 ώρες κάθε πρωί για να γράφει, γιατί σύμφωνα με τα δικά του λόγια, το γράψιμο τον έκανε τον πιο ευτυχισμένο άνθρωπο στον κόσμο γιατί αυτός ήταν ο λόγος της ύπαρξής του. Σχετικά με την αξία της γλώσσας, είπε ότι «Αν δεν ξέρουμε να μιλήσουμε, δεν ξέρουμε ούτε να πράξουμε ούτε να αγαπήσουμε».

 «Ξέρω ότι υπάρχει μόνο μια ζωή, μετρημένα χρόνια, γι’ αυτό προσπαθώ να εκμεταλλευτώ τον χρόνο που έχω, μου κοστίζει πολύ να τον σπαταλώ. Έχω γνωρίσει πάρα πολλούς «συγγραφείς», εντός εισαγωγικών, Μεξικάνους και από άλλες χώρες της Λατινικής Αμερικής, που πίστευαν ότι το να κάθεσαι σε μια καφετέρια και να μιλάς για λογοτεχνία ήταν σαν να κάνεις λογοτεχνία. Όχι, η λογοτεχνία απαιτεί πειθαρχία, απαιτεί ένα ωράριο, απαιτεί να κάθεσαι να κάνεις πράγματα.»

 Ο Φουέντες ξεκινούσε την ημέρα του ετοιμάζοντας ο ίδιος το πρωινό του, έκανε μπάνιο και συνέχιζε γράφοντας από τις 8 το πρωί έως τις 12, ένα πρόγραμμα που δεν εύρισκε κουραστικό αλλά του έδινε μεγάλη ευχαρίστηση.

«Είμαι κύριος του κόσμου, έτσι ακριβώς. Δημιουργώ ένα σύμπαν που μπορεί να είναι καλό ή κακό, (αλλά) με ικανοποιεί σαν έκφραση και αυτό θα κάνω μέχρι την τελευταία ημέρα της ζωής μου.»

Ο κάτοχος του Βραβείου Θερβάντες (1987) και συγγραφέας των βιβλίων Ο Θάνατος του Αρτέμιο Κρους, Τα χρόνια με την Λάουρα Ντίας, ο Γέρο Γκρίνγκο και πολλά άλλα πέθανε την προηγούμενη Τρίτη στην Πόλη του Μεξικού. Τα τελευταία δημοσιευμένα βιβλία του ήταν η συλλογή διηγημάτων Καρολίνα Γκράου (2010) και το δοκίμιο Το μεγάλο λατινοαμερικάνικο μυθιστόρημα.

Έγραφε με το χέρι γιατί τα «μηχανήματα», όπως η γραφομηχανή ή ο ηλεκτρονικός υπολογιστής, του έπαιρναν χρόνο και την ευαισθησία την στιγμή της δημιουργίας.

«Έχω την συνήθεια του Θερβάντες να γράφω με το χέρι. Δεν ξέρω να χρησιμοποιήσω κανένα μηχάνημα, χάνω πολύ χρόνο διορθώνοντας, μου διαφεύγουν ή μπερδεύονται πράγματα, είναι ενοχλητικό… Όχι, εγώ γράφω με το χέρι, με πένα, πάνω σε σημειωματάρια. Μετά, έχω ανθρώπους που με βοηθούν, δαχτυλογραφούν τα γραπτά και τα δίνουν για εκτύπωση, αλλά εγώ δεν ξέρω να γράψω με άλλο τρόπο παρά με πένα πάνω σε χαρτί, και με τρόπο αισθησιακό, άμεσο, «ευωδιαστό» που δεν μου προσφέρει κανένα άλλο μέσο.»

Πρέσβης στη Γαλλία την δεκαετία του ‘70, επικριτικός απέναντι στους σημερινούς υποψηφίους για την προεδρία στο Μεξικό και θεωρούμενος ένας από τους πιο φιλόδοξους λατινοαμερικάνους συγγραφείς, ο Κάρλος Φουέντες υποστήριζε ότι η κοινωνική αποστολή της λογοτεχνίας και των συγγραφέων είναι να διατηρούν την γλώσσα.

«Κατά βάθος, σε τι εξυπηρετεί η λογοτεχνία; Η απάντηση είναι για να διατηρεί την γλώσσα, να δίνει ζωή στο γλωσσικό ιδίωμα, έτσι ώστε αυτό να μη χάνεται, αυτό είναι για μένα το σημοντικότερο γιατί από τη στιγμή που δεν ξέρουμε να μιλήσουμε, ούτε ξέρουμε να πράξουμε, ούτε να αγαπήσουμε, ούτε να κάνουμε πολιτική, ούτε τίποτα.»

«Επομένως είναι μια πρωταρχική λειτουργία, που κάποιες φορές φαίνεται οκνηρή, απόμακρη, αλλά σας διαβεβαιώνω ως συγγραφέας, ότι κάθε πρωί σηκώνομαι και λέω: Αυτά που γράφω είναι ο σκοπός της ύπαρξής μου. Και ο σκοπός της ύπαρξής μου είναι να διατηρώ την γλώσσα και η γλώσσα είναι προσωπική, δική μου, φαντασιακή, αλλά τη στιγμή που την δημοσιεύω γίνεται γλώσσα δημόσια, και μ’ αυτό τον τρόπο συνεισφέρουμε στην κοινωνία.»

Πηγή: Cubadebate

Read Full Post »

Πέθανε σήμερα το μεσημέρι ο Μεξικανός συγγραφέας Κάρλος Φουέντες σε ηλικία 83 ετών, όπως επιβεβαίωσε η πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Πολιτισμού και Τεχνών του Μεξικού (CNCA), Κονσουέλο Σάισαρ. Ο αιφνίδιος θανατός του οφείλεται σε επιπλοκές από εσωτερική αιμοραγία, πιθανόν εξαιτίας έλκους, σύμφωνα με τον γαστρεντερολόγο που τον ανέλαβε μόλις εισήχθη επειγόντως στο νοσοκομείο.

Ο Κάρλος Φουέντες γεννήθηκε στον Παναμά στις 11 Νοεμβρίου 1928. Γιός Μεξικανού διπλωμάτη, έζησε τα παιδικά χρόνια του σε διάφορες πόλεις της Αμερικής: Μοντεβιδέο, Ρίο ντε Ζανέιρο, Ουάσινγκτον, Σαντιάγο της Χιλής, Κίτο, Μπουένος Άιρες.
Επέστρεψε στο Μεξικό σε ηλικία 16 ετών. Ξεκινώντας την προετοιμασία για την εισαγωγή στο πανεπιστήμιο, εργαζόταν παράλληλα ως δημοσιογράφος στο περιοδικό Hoy και κέρδισε το πρώτο λογοτεχνικό βραβείο του από το κολέγιο Φρανσές Μορέλος. Πτυχιούχος Νομικής από το Εθνικό Αυτόνομο Πανεπιστήμιο του Μεξικού (UNAM) και Οικονομικών από το Ινστιτούτο Ανωτάτων Διεθνών Επιστημών της Γενεύης. Το 1972 εκλέχθηκε μέλος του Εθνικού Κολεγίου, με πρόταση του νομπελίστα ποιητή Οκτάβιο Πας.
Το πρώτο του βιβλίο διηγημάτων, Οι Μασκαρεμένες Μέρες, δημοσιεύτηκε το 1954. Έγραψε επίσης τα βιβλία Ο Θάνατος του Αρτέμιο Κρους, Τα Χρόνια με τη Λάουρα Ντίας, Το Κάθισμα του Αετού, Η Πορτοκαλιά ή οι Κύκλοι του Χρόνου και πολλά ακόμα. Το τελευταίο δημοσιευμένο έργο ήταν Το μεγάλο λατινοαμερικάνικο μυθιστόρημα (δοκίμιο). Το λογοτεχνικό έργο του περιλαμβάνει ακόμα θεατρικά έργα, κινηματογραφικά σενάρια και μεταφράσεις. Τιμήθηκε με τα λογοτεχνικά βραβεία Ρόμουλο Γκαγιέγκος, Πρίγκηπας των Αστούριας και Θερβάντες.
 Χρημάτισε ακόμα πρέσβης του Μεξικού στη Γαλλία, θέση από την οποία παραιτήθηκε το 1977 όταν ο πρώην πρόεδρος Γουστάβο Ντίας Ορδάς διορίστηκε πρέσβης της χώρας στην Ισπανία. Ως διπλωμάτης ανέλαβε πρωτοβουλίες για παροχή ασύλου σε λατινοαμερικάνους πρόσφυγες.
Το 2008 μοιράστηκε το πρώτο βραβείο «Δον Κιχώτης από τη Μάντσα» μαζί με τον Βραζιλιάνο πρόεδρο Ιγνάσιο Λούλα ντα Σίλβα. Την ίδια χρονιά, με την ευκαιρία των ογδοηκοστών γενεθλίων του, του έγιναν ειδικές τιμές σε εθνικό επίπεδο με την συμμετοχή προσωπικοτήτων όπως ο Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, η Ναντίν Γκόρντιμερ, ο Χουάν Γκοϊτισόλο και πρώην ηγέτες Ευρωπαϊκών και Λατινοαμερικάνικων χωρών.
Αναφερόμενος στις προσεχείς προεδρικές εκλογές στο Μεξικό, ο Φουέντες δήλωσε στις αρχές του μήνα ότι οι υποψήφιοι είναι «μέτριοι ή λίγο ενδιαφέροντες«. Είπες επίσης στο Μπουένος Άιρες, στα πλαίσια του 38ου Φεστιβάλ Βιβλίου: «Η πολιτική οφείλει να στέκεται στο ύψος της κοινωνίας, και όχι αντιστρόφως. Η κοινωνία της Λατινικής Αμερικής είναι πιο ισχυρή από την πολιτική«.
Σε συνέντευξή του στην εφημερίδα La Jornada στις αρχές της χρονιάς είπε ακόμα, με αφορμή τις προεδρικές εκλογές: «Η λογοτεχνία είναι ένας φάρος για ένα Μεξικό που έχει βγει από το δρόμο του. Δεν πρόκειται για ταύτιση των διανοούμενων με την πολιτική τάξη. Υπάρχουν προσεγγίσεις και αποστασιοποιήσεις ανάμεσα τους, αλλά δεν είναι θεμιτό να συμπίπτουν, γιατί ο συγγραφέας πάντα πρέπει να λέει κάτι περισσότερο, να πηγαίνει πιο μακριά από τον πολιτικό… Ο συγγραφέας μπορεί να πάει πιο μακριά γιατί έχει φαντασία, και πολιτικοί με φαντασία υπάρχουν πολύ λίγοι«. Στο παρελθόν υπήρχαν κυβερνήτες στο Μεξικό που αν και δεν είχαν διαβάσει πολύ, τουλάχιστον ήταν έξυπνοι, πρόσθεσε.
Η σορός του συγγραφέα θα τοποθετηθεί στο σπίτι του για τον τελευταίο αποχαιρετισμό από συγγενείς και φίλους. Αργότερα και μόλις το εγκρίνει η σύζυγός του Σίλβια Λέμους, το CNCA θα αποδόσει φόρο τιμής στο Μέγαρο Καλών Τεχνών σε έναν από τους μεγάλους της ισπανικής λογοτεχνίας.
Πηγή: La Jornada
Παράλληλη ανάρτηση: Sierra Maestra
Αξίζει να δείτε ακόμα το αφιέρωμα του αδελφού μου: Adios Carlos Fuentes

Read Full Post »

O Χόρχε Εντουάρντο Ελγκεσάμπαλ, ο τελευταίος Κουβανός επιζών της Γκερνίκα, πέθανε πρόσφατα στο Σιενφουέγος σύμφωνα με ρεπορτάζ της κουβανικής τηλεόρασης, με την ευκαιρία της 75ης επετείου του βομβαρδισμού της ισπανικής πόλης.

 Ο Ελγκεσάμπαλ γεννήθηκε το 1926 στο Σιενφουέγος και το 1932 ταξίδεψε με τη μητέρα και τα αδέλφια του στη Χώρα των Βάσκων, από όπου καταγόταν η οικογένειά του. Μεγάλωσε και πήγε σχολείο στην Γκερνίκα, μέχρι να καταστραφεί η πόλη από τους βομβαρδισμούς.

 «Ήμουν 10 χρόνων παιδί στις 26 Απριλίου του 1937, ημερομηνία του βομβαρδισμού», είπε στην κουβανική τηλεόραση. Εκείνη την ημέρα είχαν τρέξει πολλές φορές στο καταφύγιο, μέχρι τις 4 το απόγευμα που ήχησαν οι σειρήνες και έπρεπε να προστατευτούν από τον ανελέητο βομβαρδισμό, σύμφωνα με την μαρτυρία του που καταγράφηκε λίγο πριν τον θάνατό του. Ο Ελγκεσάμπαλ πέθανε πρόσφατα σε ηλικία 86 ετών στο Σιενφουέγος, χωρίς να προσδιοριστεί η ακριβής ημερομηνία θανάτου.

 «Στην Γκερνίκα έριξαν εκατοντάδες βόμβες της πιο σύγχρονης τεχνολογίας που κατείχε τότε η Γερμανία», διηγήθηκε ο επιζών. Το ρεπορτάζ τελειώνει με αυτά τα λόγια του:

Όταν βγήκαμε από το καταφύγιο ήταν μια από τις πιο δύσκολες στιγμές στη ζωή μας. Ο κόσμος αγκαλιαζόταν και ρωτούσε για επιζόντες, για τα παιδιά του… Από το σημείο που βρισκόμασταν βλέπαμε την πόλη να καίγεται… Αυτή η αίσθηση δεν μπορεί να ξεχαστεί.

 Στις 26 Απριλίου 1937 αεροσκάφη της γερμανικής λεγεώνας Κόνδωρ, υπό τις διαταγές του διοικητή Βόλφραμ φον Ριχτχόφεν, βομβάρισαν για πάνω από τρεις ώρες την βάσκικη πόλη των 6.000 περίπου κατοίκων, αφήνοντας 126 νεκρούς σύμφωνα με τις τελευταίες ιστορικές εκτιμήσεις. Καταστράφηκε πάνω από το 70% των κτιρίων, κατά κύριο λόγο από τη φωτιά που έπιασε μετά την ρίψη των βομβών πάνω από την μικρή πόλη.

Πηγή: Cubadebate
Αρχική Δημοσίευση: Sierra Maestra
Μεταφραστικά copyleft: Yannis Tsal

Read Full Post »

Αβάνα, 1961. Ενώ η γυναίκα του Λάουρα, η οικογένειά του και οι περισσότεροι άνθρωποι της τάξης του έχουν εγκαταλείψει ή ετοιμάζονται να εγκαταλείψουν το νησί μετά το θρίαμβο της Επανάστασης, ο Σέρχιο (Sergio Corrieri) παραμένει. Περισσότερο από προσωπικό καπρίτσιο και αδιαφορία για την πολιτική παρά λόγω ταύτισης με το νέο καθεστώς. Πρώην εύπορος αστός με καλλιτεχνικές ανησυχίες, δεν έχει πολλά πράγματα να κάνει σε μια χώρα που μέσα σε λίγους μήνες έχουν αλλάξει πολλά, αλλά επίσης πολλά έχουν μείνει τα ίδια.

Περιδιαβαίνει τους δρόμους της πόλης και προσέχει πράγματα που δεν του έκαναν εντύπωση πριν. Η καταστροφή του EL Encanto θεωρεί ότι έχει σβήσει την παλιά λάμψη της πόλης (από Παρίσι της Καραϊβικής έχει γίνει… Τεγκουσιγκάλπα της Καραϊβικής). Έχει αφαιρεθεί ο αμερικάνικος αετός στο λιμάνι και περιμένουν ένα περιστέρι του Πικάσο για να το βάλουν στη θέση του. Οι γυναίκες στην Κούβα σε κοιτάνε έντονα. Ίσως μόνο οι Ιταλίδες κοιτάνε παρόμοια. Οι λαϊκοί άνθρωποι είναι πάντα εύθυμοι και χαμογελαστοί, παρά τις δυσκολίες της ζωής. Χρησιμοποιούν το ταλέντο τους για να προσαρμοστούν στη στιγμή, δεν μπορούν να συσσωρεύσουν  εμπειρία. Έχουν ανάγκη κάποιον να σκέφτεται γι’ αυτούς (εδώ ο σκηνοθέτης έξυπνα παρεμβάλει ένα πορτρέτο του Φιντέλ στον δρόμο). Σημάδια και μνήμες υπανάπτυξης.

Για να δώσει λίγο ενδιαφέρον στη ζωή του, Ο Σέρχιο μπλέκεται σε μια ερωτική περιπέτεια με την Ελένα (Daisy Granados), μια νεαρή κοπέλα εξαιρετικής ομορφιάς. Αν και πλησιάζει τα 40 παραμένει γόης. Φιλοδοξεί με τη νέα του κατάκτηση να καλύψει το κενό της Λάουρα. Η Ελένα όμως δεν έχει την αντίστοιχη παιδεία. Δεν την ενδιαφέρουν οι κύκλοι των διανοούμενων, οι καλλιτεχνικές εκδηλώσεις και το σπίτι του Χέμινγουεϊ. Επιπλέον είναι ανήλικη. Οι οικογένειά της κάνει μήνυση στον ώριμο δον Ζουάν για αποπλάνηση ανηλίκου και βιασμό, για να τον πιέσει να την παντρευτεί. Ο Σέρχιο αθωώνεται στη δίκη αλλά στο τέλος δεν είναι σίγουρος ποιος είναι ο αθώος και πιο ο ένοχος. Μνήμες Υπανάπτυξης.

Μέσα σ’ αυτή την βιωματική ιστορία παρεμβάλλονται στιγμιότυπα της σύγχρονης Κουβανικής ιστορίας: Αποσπάσματα από λόγους του Φιντέλ, το κατεστραμμένο El Encanto, η έκρηξη στο πλοίο La Coubre, οι αιχμάλωτοι εισβολείς του Κόλπου των Χοίρων, ο Κένεντι να μιλάει για την Κρίση των Πυραύλων. Τον καλλιεργημένο αστό καταδιώκουν σαν Ερινύες μνήμες υπανάπτυξης. Αυτή είναι η δική του οπτική. Η άλλη είναι αυτή του θεατή, που βλέπει ένα άνθρωπο που έχει βαρεθεί να ζει παρασιτικά, και αν και είναι αρκετά έντιμος για να κάνει την αυτοκριτική του, δεν έχει αποβάλει τις αποικιακές προκαταλήψεις περί κατωτερότητας των χωρικών, των εργατών, των μαύρων, των γυναικών. Μνήμες υπανάπτυξης.

Οι Μνήμες Υπανάπτυξης (1968) είναι η πέμπτη και ίσως πιο γνωστή ταινία μεγάλου μήκους  του Tomás Gutiérrez Alea (1928 – 1996), του σκηνοθέτη που έβαλε τις βάσεις του κουβανικού σινεμά – οι προεπαναστατικές παραγωγικές ήταν ουσιαστικά χολυγουντιανής προέλευσης – και μαζί με τον Αλφρέδο Γκεβάρα έφτιαξαν το Κουβανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου (ICAIC). Με εμφανείς επιρροές από την ιταλική σχολή, ο Titón (όπως τον αποκαλούσαν οι φίλοι του) έκανε το κουβανικό σινεμά γνωστό και διεθνώς, με εμβληματικές ταινίες όπως La Muerte de un Burocrata (Ο θάνατος ενός γραφειοκράτη, 1966), La Última Cena (Ο τελευταίος δείπνος, 1976) και από τις πιο πρόσφατες η τολμηρή Fresa y Chocolate (Φράουλα και Σοκολάτα, 1993). Πιστός στην Επανάσταση, δεν δίστασε παράλληλα να εισάγει καινοτομίες στην τέχνη του και να συμπεριλάβει την διάσταση της κριτικής στο φακό του, ανοίγοντας το δρόμο για νεότερους σημαντικούς δημιουργούς.

Υπάρχει διαθέσιμη στο διαδίκτυο ολόκληρη την ταινία (με αγγλικούς υπότιτλους).

Read Full Post »

Older Posts »